Eşler, evlendikten bir süre sonra bazı sorunlar ve anlaşmazlık nedeniyle evliliği devam ettiremeyeceklerine karar verirler. Bu kararı bazen eşler birlikte alırken bazende tek taraf alır. Adana boşanma avukatı bu konuda müvekkillerine yardımcı olmaktadır.
Eşler, boşanma ve hukuki sonuçları üzerinde anlaşmaya varamadıkları durumda iş bu dava söz konusu olur. Çekişmeli boşanma davası iki nedenden ötürü açılmaktadır; Birincisi eşlerden biri boşanmak istemesine rağmen diğer eş boşanmak istemezse , diğer bir neden ise eşler boşanmanın ferileri yani velayet, maddi ve manevi tazminat, nafaka, ziynet eşyaları ve mal paylaşımı gibi konularda anlaşamadıkları durumda çekişmeli boşanma davası açılmaktadır.
Çekişmeli boşanma davaları genel ve özel (mutlak) boşanma nedenleri olarak açılmaktadır. Türk Medeni Kanunun'da özel boşanma nedenleri sınırlı sayıda gösterilmiş olup genel boşanma nedenleri sınırlı sayıda değildir.
Eşlerin, evlilik birliğinin temelden sarsılmış olması yeterli olup en yaygın olan boşanma nedeni ise şiddetli geçimsizliktir. Eşlerden birinin diğerine karşı hakaret ve tehdit etmesi, ekonomik şiddet uygulaması, küçümseyici davranışlar sergilemesi vb. Sebepler genel boşanma sebepleri arasındadır.
TMK 166/1. Maddesi uyarınca;"Evlilik birliği, ortak hayatı sürdürmeleri kendilerinden beklenmeyecek derecede temelinden sarsılmış olursa, eşlerden her biri boşanma davası açabilir."
Çekişmeli boşanma davalarında görevli mahkeme, Aile Mahkemeleri olup Aile mahkemelerinin bulunmadığı yerler de Asliye Hukuk Mahkemesi’nde dava açılabilir.
TMK 168 Maddesi uyarınca; çekişmeli boşanma davalarında yetkili mahkeme eşlerin beraber son 6 aydır oturdukları yer mahkemesi olup ayrıca eşlerden birinin yerleşim yerindeki mahkemede de dava açılabilmektedir.
Eşlerden birinin açtığı çekişmeli boşanma davası devam ederken diğer eşte boşanma davası açabilir. Şöyle ki Hukuk Muhakemeleri Kanunu Madde 132 uyarınca eşlerden biri boşanma davası açtığında diğer eşte süresi içinde karşı boşanma davası açma hakkı açabilmektedir. Yine eşlerden birinin açtığı boşanma davası devam ederken diğer eş, birleştirme talepli bir çekişmeli boşanma davası açar ve ilk açılan boşanma davası ile birleşir.
Çekişmeli boşanma davası açılırken tazminat, nafaka ve velayet için ayrı bir dava açılmasına gerek olmayıp iş bu çekişmeli boşanma davasında da tazminat ve nafaka talep edebilir. Boşanma davalarında hakim, tarafların boşanma davasına dayanak etmiş olduğu olayları dinler, bunlara ilişkin delilleri toplar, tanıkları dinler, delilleri değerlendirir ve kusur tespiti yapar.
Hakim, evlilik birliği içerisinde hangi eşin daha kusurlu olduğunun tespitini yaptıktan sonra boşanma kararı verir ve maddi ve manevi tazminat hükmü kurar. Maddi ve manevi tazminat kararının verilmesinde eşlerin kusur derecesi önemli olduğu gibi tarafların ekonomik durumu da önem arz eder.
Ayrıca boşanma davasında tazminat talep edilmemiş olsa dahi boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içerisinde maddi ve manevi tazminat talepli olarak bir dava açılabilir.
Yukarıda da belirttiğimiz üzere çekişmeli boşanma davası açılırken nafaka için ayrı bir dava açılmasına gerek olmayıp iş bu çekişmeli boşanma davasında da nafaka talep edebilir. Nafaka hususunu diğer makalelerimizde detaylı bir şekilde izah etmiştik. Çekişmeli boşanma davasında tedbir nafakasına hükmedilebilir.
Nafaka, tazminattan farklı bir şekilde boşanma kararının hükmüyle birlikte değil dava devam ederken de bağlanabilmektedir. Dava sürecinde eşe ya da müşterek çocuğa bağlanan tedbir nafakası, iştirak nafakası ya da yoksulluk nafakası olarak devam eder.
Çekişmeli boşanma davalarında eşlerden biri ya da ikisi de dava sürecinde müşterek çocuğun kendisinde kalması için velayet talebinde bulunabilirler. Mahkeme böyle bir durumda gerekli inceleme ve araştırmaları yapmaktadır. Mahkeme tarafından tarafların sosyal ve ekonomik durumu araştırması için rapor talep edilip yine sosyal inceleme raporunun düzenlenmesi için dosya , pedagog ve sosyal hizmetler görevlilerine gönderilir. Söz konusu pedogog öncelikle eşleri , yaşlarının uygun olması durumunda çocukları dinleyerek rapor düzenler. Mahkeme ise söz konusu araştırmaları ve raporlar uyarınca velayete ilişkin karar kurar.
Ayrıca geçici velayet kendisine bırakılmayan taraf, belli zamanlarda çocuğunu görmek isterse çocukla şahsi ilişki kurma talebinde bulunabilir.
Çekişmeli boşanma davası, anlaşmalı boşanma davalarının aksine daha çok usul gerektiren uzun ve yıpratıcı bir süreç olup hak kaybına uğramamak için boşanma avukatı ile çalışılması önerilmektedir.